Logo Kangsantri AI

Kasih Sayang Untuk Yatim

Ceramah
M
muhammad ijan
18 Juni 2026 5 menit baca 36 views

اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَكَاتُهُ Alhamdulillahilladzi anzala ‘ala ‘abdihi al-kitaba walam yaj’al lahu ‘iwajan. Asyhadu allaa ila...

اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَكَاتُهُ

Alhamdulillahilladzi anzala ‘ala ‘abdihi al-kitaba walam yaj’al lahu ‘iwajan. Asyhadu allaa ilaaha illallaahu wahdahu laa syariika lah, wa asyhadu anna Muhammadan ‘abduhu wa rasuuluh. Allahumma shalli wa sallim wa baarik ‘ala sayyidinaa Muhammad wa ‘ala aalihi wa shahbihi ajma’in. Amma ba’du.

Qad jaa’akum minallaahi nuurun wa kitaabun mubiin. Yaqdi bihil mu’minuun wa yastadh’i’u bihi al-mustarshiduun.

Rabbisyrah lii shadri, wa yassir lii amrii, wahlul ‘uqdatan min lisaanii, yafqahuu qawlii.

Assalamualaikum warahmatullahi wabarakatuh.

Nuwun, dumateng poro alim ulama, poro kiai, dumateng Bapak Ibu sesepuh pinisepuh, para asatidz, asatidzah, dumateng panjenenganipun Bapak/Ibu [Sebutkan Nama Tokoh Penting Jika Ada], ingkang tansah kita tresnani lan kita hormati. Wabil khusus dumateng sedoyo para ibu-ibu sederek-sederek kula ingkang rawuh wonten ing majelis menika. Mugi-mugi panjenengan sedoyo tansah pinaringan rahmat saha barokah saking Allah SWT.

Pancen, raos syukur ingkang kathah mugi-mugi tansah dados kagungan kula panjenengan sedaya, ingkang sampun dipun paringi sehat walafiat, dipun paringi kesempatan kangge ngumpul wonten ing majelis ingkang barokah menika. Tepangaken, kula menika nggih sekedar ibu-ibu limrah ingkang kadang ugi kathah kalepatan. Dinten menika, kula diutus kaleh sohib kula kangge ngisi kalenggahan dados penceramah. Mugi-mugi kula saget matur ingkang enten gunanipun, dene menawi mboten, nggih ampun diunjukaken. Lha niku mbok menawi tujuane nggih ben mboten ngantuk lho, Pak, Bu! [tertawa ringan]

Tema ingkang badhe kula aturaken dinten menika alit nanging gedhe tegesipun, nggih menika babagan santunan yatama. Nopo malih jenengan sedoyo niki ibu-ibu pengajian, dipun paringi tema niki, wah, pas banget! Soale ibuk-ibuk niku kan ibuke sinten wae ngoten niku, termasuk ibuke anak yatim nggih saget nggih, Bu? Nggih to? Ning kan mboten saget dados ibu kandhungipun ngoten mawon.

Santunan yatama menika, sederek-sederek ingkang kula hormati. Yatma menika sinten? Anake tiyang sepah ingkang sampun seda. Sakderengipun ngomong kathah, kula tasih kelingan nalika alit, menawi wonten lare ingkang tiyang sepahipun sampun seda, lajeng dipun parani kiai, dipun paringi panganan, dipun elus sirahipun. Wah, rasane koyo diparingi dunyo sak isine. Kathah sing nangis, kathah sing mesam-mesem. Lha kok niki sing dadi kiai kok lemes ngoten to niku, Pak, Bu? [tertawa ringan]

Nopo to pentingipun santunan yatama menika? Saking Kanjeng Nabi Muhammad SAW, wonten hadits ingkang saged kula aturaken, menawi niku kula ngagem basa sing gampil nggih, Ben mboten mulyo menawi dipun wangsuli.

قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: “أَنَا وَكَافِلُ الْيَتِيمِ فِي الْجَنَّةِ هَكَذَا” – وَأَشَارَ بِالسَّبَّابَةِ وَالْوُسْطَى – “وَفَرَّجَ بَيْنَهُمَا قَلِيلًا”

(رواه البخاري)

Artosipun: "Aku (Nabi Muhammad SAW) lan wong sing ngoprosi anak yatim iku wonten ing suwarga kaya ngene." Kanjeng Nabi ngendika kalih nunjukaken driji telunjuk kalih driji tengah, lajeng dipun renggangaken sakedhik. [jempol tangan dinaikkan sedikit untuk menunjukkan jarak yang dekat]

Nah, lho! Niki jenengan, ngoten niku sami-sami ibu pengajian kalih Kanjeng Nabi wonten suwarga. Pripun mboten kepingin? Mung ngopeni anak yatim tok kok, Pak, Bu. Kados kula niki, griyane mboten saget nampani anak yatim, ning saget ngetokaken sodakoh kangge yatim, niku nggih sami mawon. Malah kadang nggih pun, kathah ibu-ibu niki ingkang nyimpen recehan nggo zakat malih, lha niku masya Allah. Kadang recehan to, Bu, tasih dibunderi malih, ben mboten kegesek nopo-nopo, saking sayange. [tertawa ringan] Iki lho nggih sae.

Santunan yatama menika sanes namung babagan materi nggih, Bu. Ning ugi babagan rohani. Kados nopo? Kados nguwisaken rambutipun, dipun elus, dipun paringi semangat. Mbok menawi piyambakipun niku mboten gadah sinten-sinten, mbok menawi tiyang sepuhipun lunga teng Mekah ngoten, eh, mboten lho Bu, niku tasih sugeng. Dados niku anake tiyang sepuh ingkang seda, dados niku pripun nggih, ngrasakaken niku mboten wonten bapak, mboten wonten ibu. La dipun elus sirahe kalih jenengan, niku sami kalih Kanjeng Nabi. Wah, niku luar biasa.

Ugi wonten ing Al-Qur'an, Allah SWT dhawuh:

فَأَمَّا الْيَتِيمَ فَلَا تَقْهَرْ
(Surat Adh-Dhuha ayat 8)

Artosipun: "Mula sahimpu yatim, aja sira ngasorake." Nah, niki penting sanget. Aja nganti atine yatim niku ciloko amargi jenengan. Kadang nggih pun niku mawon, Bu, kadang sing jenenge ibu-ibu niku, nek wis ngomong niku nggih cespleng, nggih to? Niki ampun ngantos nggih, nek mboten saget ngewei, nggih cekap meneng mawon. Luwih sae. Aja nganti atine yatim niku ngrasakake dadi wong sing ora ana regane.

Nggih pun, Bu, kula niki nggih sok nyuwun sewu, sok wonten ngendikan niku nglamber, soale nggih nembe kalih kanca-kanca niku nggih rembugan, pripun nggih carane ngajak tiyang ben gelem nyantuni yatim. Kadang nggih pun, kula niki kok yo kelingan, wonten tangga kula niku wingi nalika tangi subuh, kok nembe nembe nembe nembe nembe nembe nembe nembe kok, jarene lara weteng. Lha kok entuk wangsit saking Gusti Allah, jarene ngoten, "Heh, kowe iki kok yo lara weteng to? Sido kowe mbayar zakatmal napa mboten?" Lha bingung to niku. Akhire lajeng nyukani santunan yatim. Lha kok pirang dino mboten ngoten, wetenge sampun waras malih. Pun bener malih. Masya Allah. Niku salah satunggaling carane Gusti Allah maringi pirsa bilih santunan yatim menika penting sanget.

Dadi, ing ngriki kula ngajak dumateng panjenengan sedoyo, khususipun ibu-ibu ingkang saestu remen ngamalaken agami. Menawi taksih gadhah rejeki ingkang sae, menawi taksih gadhah kathah menapa kemawon, sumangga dipun raosaken, dipun paringiaken. Mboten napa-napa kula ngomong ngoten menika, amargi nggih kadang kula niki ngertos lho, Bu, jenengan niku seneng banget nek ditimbali kalih tiyang niku badhe nyantuni sinten wae. Apamaning kalih yatim.

Mugi-mugi sih, ing dinten menika saking adicara menika, kula panjenengan sedaya dipun paringi kekuwatan dening Allah SWT, dipun paringi kemudahan, dipun paringi rejeki ingkang barokah, saengga saged mbiyantu lare-lare yatim. Amin.

Kula namung cekap semanten, menawi wonten klenta-klentunipun, kula nyuwun agunge panuwun, sanesaken, lan nggih ampun dadi gregeten. Kula niki nggih ibu-ibu limrah, ugi remen guyon.

وَالسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَكَاتُهُ.

Bagikan artikel ini

Artikel Lainnya

Lihat semua →