Makna Idul Adha Sejati

اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَكَاتُهُ

اَلْحَمْدُ للهِ رَبِّ الْعَالَمِيْنَ، وَالصَّلَاةُ وَالسَّلَامُ عَلَى أَشْرَفِ الْأَنْبِيَاءِ وَالْمُرْسَلِيْنَ، نَبِيِّنَا مُحَمَّدٍ وَعَلَى آلِهِ وَصَحْبِهِ أَجْمَعِيْنَ. أَمَّا بَعْدُ.

Para jamaah ingkang dipun mulyaaken Allah, mugi kasarasan, katentreman, saha rahmatipun Allah tansah kajiwa lan karaga wonten ing manah panjenengan sedaya.

Mekar melathi ing pinggir taman,
Sumebar wangi ngebaki jagad raya.
Kurban punika tandha katresnan,
Sujud tumuju dhumateng Gusti Kang Maha Mulya.

Sumangga kula lan panjenengan sami meneng sawetawis, ngleremaken manah, tuwin ngaturaken panyuwunan dhumateng Allah, sampun ngantos ibadah kurban ingkang saben warsa kita lampahi namung dados ritual tanpa makna. Sampun ngantos getih kéwan kurban menika mboten nate netesaken toyaning mripat saha tobat wonten ing salebeting manah kita.

Kurban menika dudu namung babagan daging, nanging babagan "nyembelih" hawa nepsu ingkang wonten ing jero dhiri. Kados dene Nabi Ibrahim AS ingkang dipunuji dening Allah, dipun utus nyembelih putranipun ingkang kinasih, Nabi Ismail AS. Bayangaken, kados pundi jeroning manah sang Rama, nanging amargi tresnanipun dhumateng Allah ngungkuli sedaya, panjenenganipun ikhlas.

"Saben-saben ingkang gesang bakal ngraosaken pejah. Kita bakal nguji panjenengan sedaya kanthi kabecikan lan karibetan minangka pacobèn, lan namung dhumateng Gusti panjenengan sedaya dipun wangsulaken." (QS. Al-Anbya: 35).

Rasulullah SAW nate ngendika:

"Satemene dudu daging lan getihe sing bakal tekan ing ngarsane Allah, nanging ketakwaan saka awakmu kabeh." (HR. Muslim).

Imam Hasan Al-Bashri nate paring nasihat, "Wahai anak Adam, sejatinipun panjenengan menika dinten-dinten ingkang kumpul. Saben dinten ilang, ateges irisan gesang panjenengan kathah ingkang ical." Kurban menika pangemut-emut, bilih bandha ingkang kita gadhahi sanes gadhahan kita pribadi, nanging titipan ingkang kedah dipun walikaken dhumateng ingkang mbetahaken.

Menawi kita kurban ananging manah kita taksih kikir, taksih abot ngetokaken bandha, menapa kurban kita sampun katampi? Menawi kita kurban nanging taksih nggadhahi raos sengit dhateng sesami, kados pundi rasanipun manah Nabi Ibrahim ingkang penuh katresnan?

Mugi-mugi, kanthi kurban taun menika, kita saged nyembelih rasa gumedhe, rasa kikir, lan rasa mboten percaya dhumateng janji Allah. Ayo, kita dadosa hamba ingkang nggadhahi raos welas asih dhateng fakir miskin liwat sakedhik banda ingkang kita kurbanaken. Mugi Allah nampi sedaya amal ibadah kita, ngapura dosa-dosa kita, lan ndadosaken kita golongan tiyang ingkang nampi ridhanipun.

وَالسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَكَاتُهُ