اَلسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَكَاتُهُ
اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ رَبِّ الْعَالَمِيْنَ، وَالصَّلَاةُ وَالسَّلَامُ عَلَى أَشْرَفِ الْأَنْبِيَاءِ وَالْمُرْسَلِيْنَ، سَيِّدِنَا وَمَوْلَانَا مُحَمَّدٍ وَعَلَى آلِهِ وَصَحْبِهِ أَجْمَعِيْنَ. أَمَّا بَعْدُ.
Sampurasun ka sadayana jamaah anu ku Alloh SWT dipikacinta! Alhamdulillah, dinten ieu urang tiasa patepang deui dina raraga Halal Bi Halal, hiji momen anu hartosna pikeun ngarangkul deui silaturahmi, ngabersihkeun hate tina sagala dosa, komo deui dosa-dosa nu aya patalina jeung sesama.
Singhoréng pamuntuan, abdi badé nyarios sakedik ngeunaan kulawarga, barudak, sareng istri urang dina raraga Halal Bi Halal. Kieu cenah para hadirin, aya pantun saeutik:
Ka pasar meuli jamé kuadah,
Lamun beuteung lapar, nyapek uyah hampang.
Ulah wani ngilu mun teu boga wadah,
Tangtu moal loba picaramaheun jeung pamajikan tegang.
Éhéhé, kumaha pamajanganana, dulur-dulur? Geus katingal dina pantun tadi, yén dina ngajalankeun rumah tangga teh sanes ukur meuli jamé kuadah weh. Aya kalana kapeurih, aya kalana heureuy. Komo deui dina raraga Halal Bi Halal ieu, biasana mah loba pisan urusan nu kudu diberesan, sanes? Utamana urusan "hudangkeun si bontot sare", "mana sendal budak kuring?", "Ma, tos solat?", jeung aya deui nu paling heurat: "Pah, tos teu ngaroko deui? Tah ieu tos lebaran."
Ngomongkeun kulawarga dina raraga halal bihalal, ieu teh momen anu paling pas pisan pikeun urang ngélingan deui harti hiji kalimah: "Pangapunten nya, Ma!". Atanapi ti Ibu-ibu ka Bapa-bapa: "Pangapunten nya, Pa, abdi sok ngomel waé." Terus ti budak ka kolot: "Akang-Teteh, punten hapunten sadaya kalepatan."
Kapan ngaguar ngeunaan kulawarga, Alloh SWT tos ngadawuh dina Al-Qur'an surat Al-Furqan ayat 74:
Tah, aya kata "qurrata a'yun" di dinya. Hartina teh matak bungah ka hate. Leres teu, para Ibu? Pidio budak sok janten Qurrata A'yun pikeun ibu-ibu. Siga ningali kartun pas leutik baheula, meunang ngadenge "Mama, aku sayang Mama", langsung lieuk weh hate teh. Padahal basa dititah beberes, beuuh, tiiseun ti imah.
Kadieukeun mah jaman tos robih. Budak ayeuna mah "Qurrata A'yun" na kadang aya di layar gadget. Mun teu dititah, loba nu teu ngurus budak. Malah, aya nu tos gede leuwih apal batur tinimbang ka kolot. Mung urang kedah ngemutan, dina halal bihalal ieu, kumaha deui meresan urusan jeung budak. Teu ukur "Punten Akang/Teteh tos wani ka Bapa/Indung." Ah, tah eta karasa beuratna.
Abdullah bin Mas'ud raḍiyallāhu ‘anhu pernah ngadawuh, "Anjeun sadaya kudu ngaraksa ka istri sareng budak anjeun, sabab maranéhna teh amanah ti Alloh." Ieu amanah teh sanes ukur dititipkeun. Kudu diurus. Kudu dididik. Kudu dipupus. Kudu dibéré conto. Ulah nepi ka nalika dikoreksi ku Alloh ku cara gering, atanapi aya kaleungitan, kakara ceurik kuciwa.
Kacarioskeun aya hiji bapa, tos sabulan teu tepang sareng putrana. Pas pendak, si anak nanya, "Pa, naha ayeuna tos tara nganteurkeun ka sakola deui?" Atuh bapana teh ukur uk-uk. Kusabab unggal dinten sibuk milarian artos dugi ka teu émut ningalian murang-murang. Kocap bapa na teh nyarios, "Nak, naha ti kapungkur ge Ama teh sok nganteurkeun, tapi ayeuna mah tos teu tiasa." Si anak ngajawab, "Muhun Pa, da ti kapungkur ge Ama teu kantos nganteurkeun." Reuesed kabeh nu ngadangu. Hartina, sababaraha hal nu kajantenan dina kahirupan urang, bisi wae teu karasa kuping urang.
Di momen halal bihalal ieu, hayu urang sadaya sami-sami ngaracik deui rasa cinta di kulawarga urang. Teu ukur nganuhunkeun basa dipasihan barang, atanapi milu nalika aya acara. Tapi ngabagi waktos. Ngobrol sareng putra, ngabandangan istri, ngadampingan salaki. Unggal poé, sanajan ngan sabaraha menit. Malah ceuk Nabi Muhammad SAW dina hadits riwayat Bukhari Muslim:
"Kullukum ra'in wa kullukum mas'ulun 'an ra'iyyatihi."
"Sajimbar anjeun téh saurang pamaréntah, sarta dina poé kiamat tangtu bakal ditanya ku Alloh ngeunaan pamaréntahanna. Istri téh pamaréntah di imahna, anjeunna tangtu ditanya ngeunaan pamaréntahanna. Budak téh tangtu ditanya ngeunaan kumaha pamaréntahanna ku kolotna."
Janten, urang sadaya ditanyakeun ku Alloh, kumaha urang ngurus kulawarga. Istri ngurus budak, bapa ngurus pendapatan sareng pendidikan. Ibu-ibu, ulah ukur ngomong "Tong ieu, tong éta." Tapi kedah "Hayu urang sasarengan nya." Ulah émut "punten bapa teu sanggup," tapi kedah "hayu urang usaha sasarengan nya."
Mugia urang sadaya janten kulawarga anu sakinah, mawaddah, warahmah. Ulah hilap, dina Halal Bi Halal ieu, teu ukur lisan hungkul anu kudu nyeureudihkeun tapi hate urang oge. Ucapkeun ka kulawarga teh, "Punten sadaya kalepatan abdi, abdi moal hilap sareng salira sadaya."
Hayu urang buka deui kitab munahhat urang, urang réngsékeun kalayan ikhlas. Mugia urang sadaya kalebet jalmi anu janten ahli surga sareng kulawarga urang. Aamiin.
وَالسَّلَامُ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَكَاتُهُ.